Einar Freyr Elínarson

Í grein sem birtist 30. sept sl. fjallaði ég um mikilvægi þess að tryggja öryggistilfinningu samfélaga og benti á möguleika á því að sveitarfélög fengju ríkari aðkomu að þjónustu sem hefur áhrif á öryggi fólks. Íbúar þurfa að geta treyst því að nauðsynlegt viðbragð sé til staðar, hvort sem um ræðir heilsugæslu, slökkvilið eða lögreglu. Þrátt fyrir þessa mikilvægu þætti hefur löggæsla í mörgum sveitarfélögum dregist saman, jafnvel þó að á sama tíma hafi samfélögin sjálf upplifað fordæmalausa uppbyggingu. Misræmið á milli vaxandi samfélags og minnkandi löggæslu er orðin alvarleg ógn við öryggistilfinningu íbúa og gesta Mýrdalshrepps.

Vöxtur í Vík – Aldrei meiri umsvif

Á síðustu árum hefur Vík í Mýrdal tekið stórum framförum og vaxið hratt, bæði hvað varðar ferðaþjónustu og uppbyggingu á innviðum. Ferðamenn sem áður komu í stutt stopp á leið sinni um Suðurland, dvelja nú lengur og njóta aukins framboðs á afþreyingu, gistingu og þjónustu. Tölur tala sínu máli – fjöldi ferðamanna hefur margfaldast og ferðaþjónustan orðin  stærsta atvinnugrein svæðisins.

Auk þessa hefur íbúafjöldinn tvöfaldast, sem kallar á meiri þjónustu í öllum þáttum samfélagsins. Samhliða uppbyggingu innviða hafa kröfur íbúa um að til staðar sé þjónusta sem geti tryggt öryggi þeirra líka aukist. Íbúar, fjölskyldur, fyrirtæki og stofnanir þurfa að geta treyst á skjóta aðstöð þegar nauðsyn krefur.

Aldrei færri löggur

Þrátt fyrir mikinn vöxt hefur viðvera og sýnileiki lögreglu í Vík og nágrenni dregist verulega saman. Aðeins einn lögregluþjónn er búsettur í Vík og ábyrgðarsvæðið er gríðarstórt. Viðbragðstími hefur lengst, og íbúar og fyrirtæki þurfa oftar en áður að reiða sig á hjálp sem kemur of seint. Þessi þróun er líka bein ógn við þá sem starfa við löggæslu og hafa ekki nauðsynlegan stuðning ef upp koma erfið mál.

Eðlilegt væri að með vexti á öðrum sviðum þá myndi löggæslan þróast á sama hátt, en staðreyndin er önnur. Það hefur verið fjallað um þetta ítrekað, en lítið hefur breyst. Löggæslan þarf að vera til staðar til að tryggja bæði öryggi íbúa og ferðamanna, ekki aðeins vegna þess að íbúum fjölgar, heldur líka vegna þeirrar miklu umferðar ferðamanna sem hingað streymir.

Afleiðingar og framtíðarsýn

Áhrif þessarar stöðu eru augljós. Minni löggæsla og lengri viðbragðstími valda því að íbúar og aðrir gestir upplifa óöryggi. Þegar atvik koma upp, hvort sem það eru umferðaróhöpp, þjófnaðir eða aðrar uppákomur, getur löggæslan oft verið of langt frá til að bregðast við á fullnægjandi hátt.

Við verðum að skoða leiðir til að tryggja að löggæslan í samfélaginu endurspegli þann mikla vöxt sem hefur átt sér stað. Ein leið gæti verið að auka samstarf sveitarfélaga við lögregluyfirvöld og kanna möguleikann á að sveitarfélögin sjálf taki meiri ábyrgð á löggæslu, eins og ég fjallaði um í fyrri grein. Hvaða útfærslu sem yfirvöld vilja skoða þá er eitt víst, núverandi ástand er með öllu ólíðandi og það er ábyrgðarhluti af hálfu ríkisins að bregðast ekki við.